Η οδός Ήρωος Μάτση είναι ένας πολύ όμορφος δρόμος στο Άνω Καλαμάκι (κάθετος της Ιωνίας).

Πόσοι όμως ξέρουμε από ποιόν πήρε την ονομασία του; Μερικές φορές επίσης, προφέρεται λανθασμένα.  Ας δούμε όμως, ποιος ήταν ο Κυριάκος Μάτσης και γιατί τον αποκαλούμε ήρωα.

Ο Κυριάκος Μάτσης ήταν αγωνιστής και μέλος της ΕΟΚΑ κατά την περίοδο της Αγγλικής αποικιοκρατίας.  Γεννήθηκε στο χωριό Παλαιχώρι, της επαρχίας Λευκωσίας στις 23 Ιανουαρίου του 1926 και ήταν το ένα από τα τρία τέκνα της οικογένειας του. Το 1946 μπήκε στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και σπούδασε Γεωπονία. Κατά τη διάρκεια της παραμονής του στην Θεσσαλονίκη οργάνωνε διαλέξεις εθνικής διαφωτίσεως, ενώ όταν γύρισε στην Κύπρο εργαζόταν ως γεωπόνος στην Αμμόχωστο. Εντάχθηκε από πολύ νωρίς στην Παναγροτική Ένωση Κύπρου για τα δίκαια του αγρότη. Διετέλεσε Τομεάρχης της ΕΟΚΑ στις επαρχίες Αμμοχώστου από το 1955 και Τομεάρχης Κερύνειας έως τον θάνατο του.

Στις 9 Ιανουαρίου 1956 συνελήφθη και βασανίστηκε άγρια με ηλεκτροσόκ και άλλες μεθόδους. Επειδή ήταν γνωστή η σχέση του με τον αρχηγό Διγενή και ο σημαντικός ρόλος του στον αγώνα, τον επισκέφθηκε στο ανακριτήριο  ο ίδιος ο Κυβερνήτης Χάρντιγκ και του πρόσφερε το μυθικό για την εποχή εκείνη ποσό των 500.000 λιρών, καθώς και φυγάδευσή του για προστασία, αν αποκάλυπτε πού κρυβόταν ο Διγενής. Οργισμένος ο Μάτσης χτύπησε τη γροθιά του στο τραπέζι και του απάντησε «Ου περί χρημάτων τον αγώνα ποιούμεθα, αλλά περί αρετής. Λυπούμαι εξοχότατε, αλλά με προσβάλλετε». Ο Κυβερνήτης αποχώρησε αμέσως. Εκτιμώντας το ήθος του Μάτση, έδωσε εντολή να σταματήσουν τα βασανιστήρια που του έκαναν.
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1956 δραπέτευσε και ανέλαβε ως Τομεάρχης τον τομέα της Κερύνειας, όπου ανέπτυξε πλουσιότατη και πολύπλευρη δράση. Επικηρύχθηκε με το ποσό των πέντε χιλιάδων λιρών. 
Στις 19 Νοεμβρίου 1958 περικυκλώθηκε το κρησφύγετό του.  Μετά από λίγη ώρα οι Άγγλοι έριξαν χειροβομβίδα μέσα στο κρησφύγετο, με αποτέλεσμα ο Μάτσης να βρει ακαριαίο θάνατο.

Ο 20χρονος Άγγλος στρατιωτικός που έριξε τη χειροβομβίδα το 1958 βρισκόταν το καλοκαίρι του 1982 για διακοπές στην Κύπρο, όπου μεταξύ άλλων ανέφερε: «Με είχαν διατάξει. Δεν ξέρω αν εγώ τον σκότωσα, θα μου μείνει αξέχαστη αυτή η στιγμή. Πρώτα βγήκαν οι δυο σύντροφοί του. Τον καλέσαμε να βγει και αυτός. Περιμέναμε με αγωνία. Κάποτε όμως ακούστηκε η βροντερή φωνή του: "Αν θα βγω θα βγω πυροβολώντας" Περιμέναμε για λίγο ακόμα και τότε διατάχθηκα να ρίξω τη χειροβομβίδα μέσα στο κρησφύγετο. Ταυτόχρονα αρχίσαμε ομαδικά πυρά. Ο Μάτσης σκοτώθηκε. Δεν ξέρω αν τον σκότωσα εγώ… Ήταν γερός, ήταν παλικάρι. Θέλω να παραστώ στο μνημόσυνο αυτού του παλικαριού. Θέλω να γνωρίσω τους δικούς του, την οικογένειά του».

Το κείμενο είναι βασισμένο  σε μία πληροφορία του αναγνώστη του Alimos Online κ. Νίκου Μανταδάκη

Φωτογραφία: Alimos Online