Όσοι το έζησαν, η φράση «Εδώ Πολυτεχνείο. Εδώ Πολυτεχνείο» σίγουρα φέρνει ρίγη συγκίνησης.

 Ας θυμηθούμε όμως το χρονικό που είχε ως αποκορύφωμα την 17η Νοεμβρίου  του 1973 και όσα έμελλαν να συμβούν εκείνη τη μοιραία νύχτα …

Η αντίστροφη μέτρηση (για ό,τι σχετικό ακολούθησε μετά) ξεκίνησε στις 14 Φεβρουαρίου, όταν  φοιτητές της Αθήνας ξεσηκώθηκαν και συγκεντρώθηκαν στο Πολυτεχνείο.  Ζητούσαν την κατάργηση του Ν.1347, ο οποίος προέβλεπε την υποχρεωτική στράτευση όσων ανέπτυσσαν συνδικαλιστική δράση κατά τη διάρκεια των σπουδών τους.  Η αστυνομία, παραβιάζοντας το Πανεπιστημιακό Άσυλο, εισέβαλε στο χώρο του Πολυτεχνείου και συνέλαβε 11 φοιτητές τους οποίους παρέπεμψε σε δίκη.

Επτά ημέρες μετά, στις 21 Φεβρουαρίου, οι φοιτητές κατέλαβαν το κτίριο της Νομικής Σχολής της Αθήνας, με συνθήματα «Δημοκρατία», «Ζήτω η Ελευθερία», «Κάτω η Χούντα».

 Η Αστυνομία επενέβη και πάλι, αλλά  αυτό είχε ως αποτέλεσμα να ενισχυθεί ακόμη περισσότερο η αγωνιστικότητα των φοιτητών.

Η κορύφωση όμως των αντιδικτατορικών εκδηλώσεων ξεκίνησε στις 14 Νοεμβρίου με την εξέγερση των φοιτητών, οι οποίοι , το πρωί εκείνης της ημέρας, συγκεντρώθηκαν στο προαύλιο του Πολυτεχνείου, κηρύσσοντας αποχή από τα μαθήματα,  ζητώντας  την ανάκληση των αποφάσεων της Χούντας για τη διεξαγωγή των φοιτητικών εκλογών και του Ν. 1347 για την αναγκαστική στράτευση των φοιτητών.

Κατά τη διάρκεια της ημέρας, άρχισαν να μαζεύονται ολοένα και περισσότεροι φοιτητές στο Πολυτεχνείο, αλλά και μη-φοιτητές.  Το απόγευμα πάρθηκε η απόφαση για κατάληψη του Πολυτεχνείου και οι πόρτες του Ιδρύματος έκλεισαν.  Συστάθηκε συντονιστική επιτροπή, από 22 φοιτητές και 2 εργάτες, με σκοπό την καθοδήγηση του αγώνα.   Συγχρόνως, άρχισε να λειτουργεί ένας ραδιοφωνικός σταθμός, αρχικά στο κτίριο του Χημικού και αργότερα στο κτήριο των Μηχανολόγων, με εκφωνητές τη Μαρία Δαμανάκη και τον Δημήτρη Παπαχρήστου.  Οργανώθηκε εστιατόριο και νοσοκομείο.  Εγκαταστάθηκαν πολύγραφοι, για να πληροφορούν τους φοιτητές και τον υπόλοιπο κόσμο.  Συγκροτήθηκαν συνεργεία που έγραφαν συνθήματα σε πλακάτ, σε τοίχους, στα τρόλεϋ, στα λεωφορεία και στα ταξί.  Ομάδες φοιτητών ανέλαβαν την περιφρούρηση του χώρου και απομόνωναν τους προβοκάτορες και τους μυστικούς πράκτορες οι οποίοι προσπαθούσαν να εισβάλουν μέσα στο χώρο,  μαζί με το πλήθος που συνέρρεε στο Πολυτεχνείο.

Στις 16 Νοεμβρίου το απόγευμα, η Αστυνομία επιτέθηκε εναντίον του πλήθους που ήταν συγκεντρωμένο έξω από το Πολυτεχνείο, με γκλομπς , δακρυγόνα και όπλα, χωρίς να μπορέσει όμως να εισέλθει μέσα στο χώρο του Πολυτεχνείου.  Για να το καταφέρουν αυτό, χρησιμοποιήθηκε ο στρατός.  Τρία άρματα μάχης κατέβηκαν από το Γουδή προς το Πολυτεχνείο.  Τα δύο στάθμευσαν στις οδούς Τοσίτσα και Στουρνάρη, κλείνοντας τις πλαϊνές πύλες του Ιδρύματος και το τρίτο πήρε θέση απέναντι από τη κεντρική πύλη.  Η Επιτροπή των φοιτητών ζήτησε διαπραγματεύσεις, αλλά το αίτημά τους απορρίφθηκε.

Τα άρματα μάχης συνοδεύτηκαν από πεζοπόρα τμήματα του στρατού που περικύκλωσαν όλο το Πολυτεχνείο. Σφιχτός κλοιός. Οι φοιτητές προσπαθώντας να συνειδητοποιήσουν οι απλοί φαντάροι τι πραγματικά συνέβαινε και να ανατραπεί το κλίμα που υπήρχε, άρχισαν – λίγοι στην αρχή και στη συνέχεια όλοι μαζί – να φωνάζουν «Φαντάροι αδέλφια μας»!

Η κατάσταση όμως δεν άλλαξε και στις 3 τα ξημερώματα της 17ης Νοεμβρίου, το άρμα που βρισκόταν απέναντι από τη κεντρική πύλη του Πολυτεχνείου πήρε εντολή να εισβάλλει. Έκανε μία πρώτη κίνηση επίθεσης, κοντοστάθηκε, σαν να ήθελε να προειδοποιήσει για το τι έμελλε να γίνει και δευτερόλεπτα μετά, όρμισε, γκρέμισε τη πύλη με τη σιδερένια καγκελόπορτα και μαζί της παρέσυρε και καταπλάκωσε όλους εκείνους τους αθώους και αγνούς αγωνιστές που ήταν σκαρφαλωμένοι επάνω της κρατώντας την ελληνική σημαία, όλους εκείνους που ήταν πίσω από την σιδερένια πόρτα, όλους αυτούς που είχαν υψηλά ιδανικά, που πίστευαν σε ιδεώδη, που είχαν όνειρα δημιουργίας και προσπαθούσαν ν’ αλλάξουν την κατάσταση στη χώρα, που προσπαθούσαν για ένα καλύτερο αύριο της Ελληνικής κοινωνίας.

Ακολούθησε πανζουρλισμός, με τα πεζοπόρα τμήματα να εισβάλουν στον χώρο, κάποιους να επιτίθενται στους φοιτητές, αλλά τους ασύγκριτα περισσότερους να προσπαθούν με ήρεμη και σιγανή φωνή να βοηθήσουν τους φοιτητές να δραπετεύσουν! Ήταν μοναδικά συγκλονιστικές εκείνες οι στιγμές, με τη συμπεριφορά των απλών φαντάρων.

Η αστυνομία όμως απέξω περίμενε και σε κάθε γωνιά, σε κάθε δρόμο, ορμούσε για συλλήψεις.

Οι συλληφθέντες  σύμφωνα με την  επίσημη ανακοίνωση της Αστυνομίας, ήταν 840 άτομα.  Ανεπίσημα, τα στοιχεία μιλούν για 2400 άτομα.  Οι νεκροί επισήμως ανήλθαν σε 34 άτομα.  Οι τραυματίες ήταν πολλοί, αλλά προκειμένου να διαφύγουν τη σύλληψη, πολλοί απέφυγαν να διακομιστούν σε νοσοκομεία.

Αμέσως κηρύχθηκε στρατιωτικός νόμος, αλλά στις 25 Νοεμβρίου ο δικτάτορας Γεώργιος Παπαδόπουλος ανατράπηκε με πραξικόπημα. Πρόεδρος ορίστηκε ο Φαίδων Γκιζίκης και πρωθυπουργός ο Αδαμάντιος Ανδρουτσόπουλος.  Στην ουσία όμως,  ο ισχυρός άντρας του νέου καθεστώτος ήταν ο διοικητής της Στρατιωτικής Αστυνομίας, ο Δημήτριος Ιωαννίδης.

Η δικτατορία κατέρρευσε τελικά στις 23 Ιουλίου του 1974, αφού είχε ήδη προηγηθεί η τουρκική εισβολή στην Κύπρο.

Η κυβέρνηση του  Φαίδωνα Γκιζίκη τότε, κάλεσε τον Κωνσταντίνο Καραμανλή να επιστρέψει στην Ελλάδα για να επαναφέρει τη δημοκρατική διακυβέρνηση.

Ελισάβετ Μιτσού