Η παρθένα μας ωραία ακτή του Καλαμακίου ξεκινούσε από το ποτάμι της Πικροδάφνης (Έδεμ) και έφθανε σχεδόν μέχρι το Ακρωτήρι του Αγίου Κοσμά.
Αποτελείτο από μικρούς ορμίσκους με χρυσή άμμο και μεταξύ του ενός ορμίσκου από τον άλλον, υπήρχαν άγρια βράχια και φυσικές σπηλιές.
Κατά μήκος της ακτής, είχαν κατασκευαστεί λουτρικές εγκαταστάσεις σε τέσσερα σημεία, όλες τους με μεγάλες εξέδρες. Τις Κυριακές όλοι οι Αθηναίοι και οι Πειραιώτες βρισκόντουσαν στις πλαζ του Καλαμακίου. Όλες οι πλαζ διέθεταν καμπίνες και λουτροκόμους.
Τα σημεία που κατασκευάστηκαν λουτρικές εγκαταστάσεις από την τότε Κοινότητα Καλαμακίου για να προσφέρουν τις ανέσεις στους λουόμενους, ήταν:
1.Της Πικροδάφνης, εκατό μέτρα από το ποτάμι της Πικροδάφνης που λόγω της ιδιομορφίας του εδάφους κατασκευάστηκαν σε δύο επίπεδα (δύο όροφοι) .
2. Δίπλα στον σημερινό χώρο του Ν.Ο.Κ. και που καταστράφηκαν κατά τη Γερμανική Κατοχή.
3. Στο κέντρο του Καλαμακίου, όπου σήμερα είναι το Bolivar, υπήρχαν τα Κεντρικά Λουτρά. Πήραν την ονομασία Γεμενάκη, διότι απέναντι ακριβώς υπήρχε η Ταβέρνα του Γεμενάκη.
4. Στον παλιό ‘Αλιμο, σημερινή στάση του Τραμ «Λουτρά Αλίμου», είχαν κατασκευαστεί τα μεγαλύτερα λουτρά διότι υπήρχε μεγάλη ακτή. Περνώντας το ταμείο, κατέβαινες σκαλάκια και βρισκόσουν στη μεγάλη Πλαζ Αλίμου, εκεί όπου υπήρχαν οι τσιμεντένιες στρογγυλές ομπρέλες.
Εκτός από τις λουτρικές εγκαταστάσεις όμως, μεταξύ της 3ης και της 4ης στάσης Καλαμακίου, απέναντι από την ταβέρνα «Αβέρωφ», τις χρονιές 1963-64 λειτούργησε το "Καράβι" ή, αλλιώς το "Πλοίο της Μπελίντας’’. Ήταν ένα πλοίο, το οποίο λειτούργησε ως κέντρο διασκέδασης και εστιατόριο. Το εγχείρημα αυτό δεν είχε επιτυχία και γι’ αυτό, το πλοίο απομακρύνθηκε από την περιοχή μετά από λίγο διάστημα. Για αρκετά χρόνια μετά όμως, οι Καλαμακιώτες αναφερόντουσαν σε εκείνο το σημείο της παραλίας ως «Το Καράβι».
Στo ύψωμα της 4ης στάσης Καλαμακίου, υπήρχε το σνακ-μπαρ "Ζέφυρος". Ήταν χτισμένο πάνω στα απότομα βράχια και ακριβώς από κάτω υπήρχε μια στενή λωρίδα άμμου. Αρχικά οι Καλαμακιώτες που γνώριζαν την χρυσή αυτή αμμουδιά, κατέβαιναν από ένα μικρό μονοπάτι. Αργότερα στο μονοπάτι κατασκευάστηκαν τσιμεντένια σκαλιά, από τον Κοινοτάρχη Δημήτριο Τσόχα. Ο «Ζέφυρος», ιδιοκτησία του Βασίλη Κριμπένη ήταν πολύ γνωστό εστιατόριο όχι μόνο στους Καλαμακιώτες, αλλά και στους Αθηναίους, οι οποίοι κατέβαιναν στο Καλαμάκι για να απολαύσουν την θάλασσα, τα μπάνια τους, την θέα, το υπέροχο ηλιοβασίλεμα και τις νόστιμες μακαρονάδες του «Ζέφυρου». Από το συγκεκριμένο κέντρο που άφησε ιστορία, πήρε και το όνομά της η στάση του τραμ «Ζέφυρος». Γκρεμίστηκε λίγο πριν ξεκινήσουν οι επιχωματώσεις στην παραλία, στις αρχές της δεκαετίας του '70.
Δίπλα στην είσοδο των λουτρών Αλίμου υπήρχε το σνακ μπαρ «Ζέφυρος Β΄» και δίπλα λειτούργησε για λίγα χρόνια το κέντρο διασκέδασης «΄Αλιμος» όπου τραγουδούσε ο Πάνος Γαβαλάς. Αργότερα σε εκείνο το σημείο έγινε το «Πατ-πατ», χώρος παιχνιδιού, ένας τύπος μικρού γκολφ.
Ακριβώς απέναντι από τα Λουτρά του Αλίμου, στην οδό Σαράφη υπήρχε η γνωστή ψαροταβέρνα του Τσιλιμπάρη, εκεί όπου οι περισσότεροι Αθηναίοι μετά το μπάνιο τους πήγαιναν για να απολαύσουν «φρέσκο ψαράκι και μαριδούλα» .
Ωραία χρόνια που οι παλιοί Καλαμακιώτες τα θυμούνται με νοσταλγία!
Ελισάβετ Μιτσού
